از طرفی پس از دعوت از قاضی سعید مرتضوی دادستان كل تهران طی دو شب برنامه و همچنین دعوت از یك مهمان دیگر كه اجرای آن برعهده فرزاد حسنی بود، خیلی‌ها بر این تصور بودند كه آب‌ها از آسیاب افتاده است، ضمن این‌كه بین پخش چند برنامه كوله پشتی وقفه‌ای افتاد، در همان روزها، شواهد نشان از این می‌داد كه مشكلی برای كوله پشتی و حسنی به وجود نخواهد آمد، ضمن آنكه یك منبع آگاه كه نمی‌خواست نامش فاش شود، در همان روزها به ما گفت: مدیران سازمان از حسنی و كوله پشتی حمایت می‌كنند، اما گویا فشارها باعث شد، سازمان مواضع خود را تغییر دهد...
    
    چند روز بعد در برنامه كوله پشتی، ناگهان بینندگان تلویزیونی شاهد سیمای امیرحسین مدرس بودند كه مجری برنامه كوله پشتی شد، او در ابتدای برنامه گفت «ایشان به علت بیماری قلبی قادر به اجرای برنامه زنده نیستند، اجرای زنده برای قلبش بد است». این گفته در ساعت 9 شب روی آنتن رفت، اما زمانی تعجب عموم و همچنین اصحاب رسانه و خبرگزاری‌ها بیشتر شد كه یك ساعت و نیم بعد در ساعت ده و نیم شب، فرزاد حسنی به عنوان مجری برنامه زنده «من خوبم تو خوبی» در جام‌جم 2، ظاهر شد و برنامه خود را اجرا كرد (در واقع فرزاد حسنی دچار كسالت نبود)، در این باره فرزاد حسنی به ما گفت: بسیاری از اقوام من از شهرستان زنگ زدند كه مشكل بیماری من چیست؟ و من در پاسخ ‌‌گفتم چنین چیزی صحت ندارد و من دارم در جام‌جم برنامه زنده اجرا می‌‌كنم. اما زمانی كه فرزاد در شبی دیگر در برنامه شبكه ماهواره‌ای جام‌جم ظاهر شد و از طرفی حضور امیرحسین مدرس كه كوله پشتی را اجرا كرد، این پرسش را در ذهن بینندگان تلویزیونی به وجود آورد كه آیا كسالت فرزاد خوب نشده است؟ نتیجه این اتفاقات یك چیز بود یعنی فرزاد حسنی در برنامه‌های شبكه‌های سراسری داخلی، ممنوع‌الفعالیت شده و تنها می‌تواند در برنامه‌های جام‌جم، حضور پیدا كند، در این حال یكی دو شبكه ماهواره‌ای فارسی زبان كه همیشه سعی می‌كنند، از آب گل‌آلود ماهی بگیرند، كوله پشتی و حسنی را سوژه قرار داده و طی چند شب به بحث درباره آن پرداختند. بررسی اتفاقات كوله پشتی چندین پرسش مهم را در ذهن آدمی ایجاد می‌كند.
     اولین پرسش این است كه چرا از تریبون شبكه سوم، باید به مردم مسائل را وارونه جلوه داد، مجری آن برنامه كه البته به دستور مدیران می‌گوید: فرزاد به علت كسالت، توانایی اجرای برنامه كوله پشتی را ندارد، می‌توانست اصلا چنین مسئله‌ای را عنوان نكند، آیا آنها نمی‌دانستند كه فرزاد یك ساعت و نیم دیگر در «جام جم 2» برنامه‌ای زنده را اجرا خواهد كرد؟ آیا یك برنامه تلویزیونی باید دروغ گفتن را كه گناه كبیره محسوب می‌‌شود به بیننده خود بیاموزد. چرا شورای نظارت در برابر این گناه كبیره سكوت كرد؟
    نكته دیگر كه باید به آن اشاره داشت، این است كه فرزاد حسنی از مجریان توانا و آموزش دیده انقلاب می‌باشد و از كشوری دیگر نیامده است، آیا با او كه بدون عمد و قصد گفته‌هایی را بر زبان آورده باید این چنین رفتار می‌‌شد؟ در سال‌های اخیر شاهد بودیم كه در همین برنامه موضوعاتی از جمله نخبگان علمی، جانبازان، خانواده شهدا، افرادی كه تازه مسلمان شدند و نیز معرفی شب آرزوها در ماه رجب مورد توجه قرار گرفته است. محتوایی ارزشی، در قالبی جوان‌پسند و بسیار شیك كه بی‌تردید این فضای برنامه‌سازی محصول تفكر حسنی و علی زاهدی بود كه فتح باب جدیدی در برنامه‌های چالشی تلویزیون را موجب شده است و شاید به همین خاطر، كوله پشتی توانست، طرفداران زیادی را به خود جلب كند، آیا باید آن تفكرهای حسنی و پرداختن به چنین موضوعاتی به راحتی فراموش شود؟ آیا تنها به خاطر چند دیالوگ كه خاصیت یك برنامه چالشی است، باید دستور به حذف او داد؟
    
    
     یك شورا و دو نظارت
    
    اما گویا مرتضی تمدن عضو كمیسیون برنامه و بودجه و از اعضای شورای نظارت بر عملكرد سازمان با واژه حذف موافق نیست، او به همكار پارلمانی ما در مجلس گفت: اصلا چنین چیزی صحت ندارد، مجری این برنامه ممنوع‌الفعالیت نشده و مطالبی را هم كه در چند خبرگزاری و سایت اینترنتی از جمله «عصر ایران» از قول من نوشته شده را به شدت تكذیب می‌كنم. چرا كه فرزاد حسنی را نه اخراج، نه تنبیه و نه از سقف آویزانش كرده‌اند!
    تمدن در ادامه افزود: جابه‌جایی مجریان در شبكه‌های مختلف صدا و سیما، یك امر كاملا عادی است و فرزاد حسنی از این امر مستثنی نیست، تنها یك جابه‌جایی اتفاق افتاده است، اما در همان روز حسین مظفر دیگر عضو شورای نظارت بر سازمان صدا و سیما كه به شدت پیگیر حذف حسنی از كوله پشتی بود، به همكار ما گفت: تصمیم بر اخراج فرزاد حسنی، قطعا به دنبال برخورد نامناسب او با رییس پلیس تهران صورت گرفت و نوع ادبیات گفتاری وی كه تضعیف طرح امنیت ملی را در پی داشت بود، او در ادامه افزود: بركناری حسنی از كوله پشتی برآمد از نظرات عموم جامعه بود كه رییس سازمان هم به این نظر احترام گذاشت. او اضافه كرد كه اگر در صدا و سیما، با موردی كه به نوعی اشكال محسوب می‌شود و یا این‌كه مغایر با اراده عمومی باشد، برخورد شود، این معنا را می‌دهد كه به نظر عموم جامعه، احترام گذاشته شده است.
    مظفر در شرایطی این گفته‌ها را بر زبان آورد كه حاضر به پاسخگویی به دیگر پرسش‌های ما نشد، از جمله این‌كه اعضای محترم شورای نظارت در طی این فرصت كم چگونه دیدگاه مردم برای حذف حسنی را به دست آوردند؟ آیا بهتر نبود كه این عضو شورای نظارت بر سازمان در یك برنامه تلویزیونی و با زبان رسانه با مردم صحبت می‌كرد و دلایل حذف حسنی را بیان می‌كرد!
    آیا نباید به مخاطب رسانه احترام گذاشت؟ اگر مجری برنامه تلویزیونی از نظر اخلاقی و... صلاحیت اجرای برنامه را ندارد چرا با مدیری كه او را انتخاب كرده، برخوردی نمی‌شود؟
     به نظر می‌‌‌رسد هنوز پس از گذشت سال‌ها از پخش چنین برنامه‌های چالشی، ظرفیت‌های رسانه‌ای ما افزایش نیافته و به عبارتی نتوانستیم، تمرین و وفق دادن خود با آن را به درستی انجام دهیم، همان طور كه در طی سال‌های اخیر، تمرین دموكراسی و رفتار مدنی را از جامعه و مسئولان شاهد بودیم، تمرین یاد گرفتن فرهنگ رانندگی، تمرین درست برخورد كردن، درست عبادت كردن، درست مداحی كردن، درست عزاداری كردن را انجام داده‌ایم و به نتیجه هم رسیدیم، چرا كه این‌گونه تمرینات باعث شد كه مردم دیگر برخلاف گذشته به قوانین رانندگی بیشتر احترام بگذارند، كمربندهای ایمنی خود را دیگر طبق عادت ببندند و... اما آیا آمده‌ایم ظرفیت‌های خودمان را در چنین برنامه‌های چالشی بالا ببریم، همان طور كه طی سال‌های اخیر شاهد بودیم، در برنامه 90، چالشی‌ترین برنامه‌ ورزشی كه روی آنتن می‌رود، خیلی‌ها مقابل انتقاد، جبهه می‌گیرند و تنها توقع دارند كه از آنان تعریف شود، اما باید قبول كرد كه در برخورد با این‌گونه مسائل دچار ضعف هستیم و احتیاج به تمرین و ممارست بیشتری داریم، همان گونه كه در خیلی از بخش‌های دیگر چنین مسئله‌ای حاكم شد، اگر به یاد داشته باشید تا 20 سال پیش، موسیقی پاپ یا جوان‌پسند در برنامه‌های تلویزیونی به كلی ممنوع بود، اما با گذشت زمان و تولید فكر در عرصه موسیقی، اكنون موسیقی پاپ در كنار موسیقی سنتی، از شبكه‌های مختلف پخش می‌شود.
    اجازه دهید دوباره به موضوع كوله پشتی برگردیم. به واقع مقصر چه كسی است؟ فرزاد حسنی، رییس پلیس تهران، علی زاهدی تهیه‌كننده كوله پشتی، حاج علی‌اصغر پورمحمدی، مدیر اجتماعی شبكه سوم، مظفر و شورای نظارت بر سازمان... نه، هیچ كدام مقصر نیستند، چون اگر ظرفیت‌های رسانه‌ای‌مان پایین نبود و از طرفی برخورد رسانه‌ای با این قبیل موضوعات را می‌دانستیم، به راحتی می‌توانستیم با چنین موضوعاتی برخوردی درست و از روی منطق داشته باشیم. این برنامه نه تنها یك تهدید برای طرح امنیت اجتماعی نبود بلكه فرصتی برای بهسازی و اصلاح آن تلقی می‌شد. به یاد دارم كه رضا رشیدپور در زمان پخش برنامه شب شیشه‌ای به ما می‌گفت: «با این‌كه بیشتر مهمانان ما شخصیت‌های هنری و ورزشی بودند، اما از آن‌جا كه یك برنامه چالشی را پخش می‌كردیم، استرس و فشار زیادی به ما وارد می‌شد، تا این‌كه خدای ناكرده گاف ندهیم و با اعتراض اقشار مختلف مواجه شویم.» آنهایی كه از نزدیك با تهیه‌كننده شب شیشه‌ای «محمد قنبری» آشنا هستند می‌گویند: از آن‌جا كه این برنامه چالشی بود، طی این چند ماه قنبری به اندازه ده سال شكسته شده است! باید قبول كرد كه ساخت چنین برنامه‌هایی با توجه به شرایط جامعه ما كاری دشوار است.
     اما برعكس دركشورهای دیگر، چنین برنامه‌هایی از طرفداران بی‌شماری برخوردار هستند و كسی نسبت به این‌گونه برنامه‌ها موضع نمی‌‌گیرد. چرا كه مردم دوست دارند به راحتی، اما با زبان رسانه، مقابل یكدیگر به بحث و مجادله و البته گفتگو بپردازند. از این رو ما هم باید اقدام به چنین كاری كنیم. تفكر كنیم و در مسیر تغییر قرار گیریم و بدانیم كه در برخورد با این‌گونه اتفاقات، حذف یك مجری و یا تهیه‌كننده نمی‌‌تواند راه حل مناسبی باشد. به نظر شما، گفته‌های فرزاد حسنی از كسی كه به مالك اشتر فرمانده سپاه امام علی(ع) توهین كرد و یا كسی كه به خود حضرت بی‌احترامی كرد و شخصی كه برای امام اشعاری به دور از شان سرود، بدتر بود؟رفتار آن بزرگواران با خاطیان چگونه بود و رفتار ما چگونه؟
    
    نكته دیگری كه باید در این مقال به آن اشاره داشت، رفتار درست رسانه‌ای برگرفته از رفتار علوی است. امیرحسین مدرس پس از اجرا در كوله پشتی برای این‌كه از پاسخگویی به خبرنگاران دوری كند به هیچ كدام از تلفن‌ها پاسخ نمی‌دهد، درست مثل علی زاهدی تهیه‌كننده كوله پشتی، فرزاد حسنی هم همراه خود را از دسترس خارج كرده و پاسخگوی تلفن‌های منزل هم نیست، گرچه پس از دوهفته تماس‌های مكرر، سرانجام توانستیم، توسط یكی از دوستان مشترك با او صحبت كنیم و پاسخ‌های او را بشنویم كه به رسم امانت پیش ما محفوظ است، اما باید اشاره داشت كه عملكرد فرزاد پس از این اتفاقات را حرفه‌ای و رسانه‌ای نمی‌دانیم. چرا كه او باید با چنین موضوعی، با زبان رسانه برخورد كرده و مهر سكوت را بشكند. همان طور كه اعضای شورای عملكرد بر سازمان صدا و سیما هم باید با استفاده از تریبون رسانه‌ای چون تلویزیون سعی در مقام پاسخ بر می‌آمدند، اصلا چه اشكالی داشت كه یك شب خود حسنی و یا مظفر مهمان كوله پشتی می‌شدند و به ابهامات پاسخ می‌دادند، آیا بهتر نبود، فرزاد حسنی با استفاده از همین زبان رسانه و در برنامه كوله‌پشتی، درباره انتقادهای وارده به پوشش و اجرای خودش پاسخ می‌داد؟ مردم حق دارند، واقعیت‌ها را بدانند آیا بهتر نبود آقای مظفر كه بی‌تردید از خانواده‌ای دلسوخته، ارزشی و از نیروهای دردمند ایران اسلامی است، با استفاده از رسانه به مردم می‌گفت: چه طور به یك جمع‌بندی مردمی رسیده‌اند كه فرزاد حسنی از كوله پشتی و حضور در برنامه شبكه‌های داخلی تا اطلاع ثانوی حذف شود؟ درست مثل موضوع طرح تجمیع انتخابات كه چند شب بعد ایشان در گفتگوی ویژه خبری، مخاطبان تلویزیونی را با منطق و زبان رسانه با دلایل تصویب این طرح آشنا كردند. كدام بهتر است گفتگو یا حذف و كنار گذاشتن؟ تا چه زمانی باید به جای مردم صحبت كرد و از طرف مردم نتیجه‌گیری نمود و به جای آنها تصمیم‌گیری كنیم.
    ممنوع‌الكارشدن یك مجری و حذف فیزیكی یك فرد به مانند لغو امتیاز یك نشریه است، به نظر شما گوینده یا مجری در چنین مواردی هیچ راه بازگشتی نباید داشته باشد، چه بهتر كه شورای نظارت در چنین شرایطی از خود یك برخورد رسانه‌ای نشان می‌داد، چرا كه با رسانه باید با زبان خود رسانه صحبت كرد، صدا و سیما یك واحد صنعتی، اقتصادی، بازرگانی و یا كشاورزی نیست، به فرموده امام خمینی(ره) تلویزیون، چون یك دانشگاه است. پس طبیعی است كه نظارت دانشگاهی با نظارت مكانیكی و یا صنعتی متفاوت است. نظارت رسانه‌ای، جنس رسانه‌ای و رفتار و برخورد با زبان خود را می‌‌طلبد.
    در تلاش هستیم تا با دعوت از آقایان تمدن، سردار رادان و فرزاد حسنی در دفتر نشریه به یك جمع‌بندی درست و منطقی درباره این موضوع برسیم كه به خاطر شرایط چاپ و كمی وقت و همچنین مشغله‌ بعضی از این افراد موفق به چنین كاری تا زمان نگارش این مطلب نشدیم. اگرچه هنوز ناامید نیستیم. شاید وقتی دیگر و...

مجله خانواده سبز